Inteligencja przyrodnicza, czy warto ją rozwijać i jak to zrobić?

Nie od dziś wiadomo, że stymulacja rozwoju intelektualnego u dzieci jest niezwykle ważna. Poziom zdolności umysłowych warunkowany jest dwoma czynnikami: genami oraz środowiskiem, przy czym ten drugi aspekt zdaje o tyle ważniejszy, że dopuszcza możliwość korekty, pierwszy zaś to zbiór predyspozycji, które określa charakter preferencji w naszym dorosłym życiu. Innymi słowy to czy ktoś lubi zagadki matematyczne i czy ich rozwiązywanie przychodzi mu z mniejszym trudem niż np. popisowa ”gimnastyka” słowem, to efekt tych konkretnych uwarunkowań, przekazanych  nam w puli genów. 

Dzieci, w zależności od określonych preferencji, mogą wykazywać wiele różnych zainteresowań, na które wpływa przewaga konkretnego poziomu inteligencji. Jednym ze zbiorów takich preferencji jest inteligencja przyrodnicza. 

Czym jest inteligencja przyrodnicza?

Jeżeli nasze dziecko zdradza szczególną skłonność do zabaw na świeżym powietrzu a w późniejszym okresie rozwoju, uwielbia bezpośredni kontakt z naturalnym środowiskiem to jasny sygnał, że w jego umyśle dominuje typ inteligencji przyrodniczej. Szkrab o takim usposobieniu ma dużą szansę związać się w przyszłości z zawodem silnie skorelowanym z pracą przyrodniczą. Bowiem jego zamiłowanie do nieustannej klasyfikacji i tworzenia modeli hierarchicznych opisujących naturę jest niebywała. 

Taki umysł fascynuje nie tylko to co ”dane i widoczne’ ale również to co ukryte i  godne odnalezienia. Eksperyment wydaje się kuszący, ponieważ oferuje możliwość odpowiedzi na pytanie ”Jak funkcjonuje przyroda i otaczający świat?”.  Dziecko o takim typie inteligencji interesuje każdy najdrobniejszy szczegół fauny i flory. Konfrontacja z przejawem życia w postaci śladów zwierząt to powód aby pogłębić aktualną wiedzę i odkryć coś zupełnie nowego. Kolejne etapy fascynacji to miłość do filmów przyrodniczych oraz hodowla zwierząt i co ważne – dalsza eksploracja natury poprzez praktykę obserwacji. Z czasem warsztat obserwatora  może zostać uzupełniony o tak specjalistyczny sprzęt jak lornetki czy lupy. Wartym uwagi jest też fakt, że dojrzewający przyrodnik otacza zainteresowaniem także chmury i niebo. Jednym słowem cały świat.

Dlaczego warto rozwijać inteligencję przyrodniczą?

Skomponowana przez prof. Gardnera teoria inteligencji wielorakiej, uwzględnia również inteligencję przyrodniczą. Choć mniej popularna niż lingwistyczna i logiczno matematyczna, to w jego ujęciu stanowi dyspozycję ważną, ponieważ dzieci z przewagą tej specyfiki umysłowej, wykazują szczególną skłonność do czerpania korzyści ze środowiska. Dbają o naturę i  przez to bliskość z przyrodą traktują jako podstawowy składnik ich przyszłego szczęścia a nawet główny czynnik w procesie planowania  karier.

Dlaczego warto rozwijać u dziecka inteligencję emocjonalną? Z prostego powodu, otóż każdy człowiek żyjący w zgodzie z własnymi przekonaniami i pasjami to istota szczęśliwa. Gotowa do podejmowania wyzwań w imię swoich ideałów. W tym przypadku jest to miłość do natury z całym jej bogatym asortymentem. Poczucie integracji z przyrodą przeradza się często w praktykę uprawianą na gruncie zawodowym. Dlatego osoby o takich skłonnościach zostają w przyszłości botanikami, ogrodnikami czy też naukowcami. Niektórzy z nich kierują uwagę w stronę obszarów związanych z szeroko pojętą ekologią i ochroną środowiska. Co dziś, w obliczu  narastających problemów z ekosystemów wydaje się szczególnie istotne. 

Nowoczesne modele edukacji dzieci kładą nacisk na równomierny rozwój wszystkich kategorii inteligencji. Jest to w pewnym sensie podyktowane wymogiem interdyscyplinarności stawianym przez dzisiejszy rynek pracy. Oczywiście nie wszyscy objawiają skłonność do uniwersalności. Nie mniej jednak, stymulacja inteligencji przyrodniczej to wzrost umiejętności w sektorze związanym z dedukcją, analitycznym myśleniem i obserwacją. Innymi słowy,  umiejętnościami przydatnymi zarówno w życiu codziennym  jak i zawodowym.

Jak rozwijać inteligencję przyrodniczą?

Zabawa jest najlepszym sposobem na edukację dzieci. Warto zatem  pomyśleć o sposobach stymulacji, które opierają na się na  szeroko rozumianej rozrywce. Zwłaszcza na grach, które jak wiemy przynoszą wiele frajdy nawet osobom dorosłym. Wśród technik rozwijających dziecięcą inteligencję przyrodniczą można wyróżnić kilka najważniejszych są to: 

 

  • zabawa polegająca na projektowaniu ogrodu, w której szkrab rozwija kreatywność
  •  regularne wycieczki do zoo 
  •  wspólne kolekcjonowanie przedmiotów ze świata przyrody oraz ich staranna klasyfikacja
  •  pogłębianie wiedzy dziecka na temat własnej anatomii. W tym nazywanie poszczególnych elementów ciała
  •  inspirowanie ciekawości poprzez snucie porywających opowieści o znanych przyrodnikach i odkrywcach
  •  wspólna zabawa polegająca na eksplorowaniu ekosystemu. Dobrym przykładem są regularne obserwacje konkretnego wycinka świata przyrody o różnych porach roku i zwracanie uwagi na zmiany jakie w nim zaszły od chwili ostatniej wizyty
  •  inspiracje czytelnicze, które polegają na podsuwaniu wartościowych materiałów edukacyjnych
  •  zachęcanie do zabawy z psem lub  innymi zwierzętami domowymi
  •  inwestycje w narzędzia służące do obserwacji zwierząt i świata przyrody np. lornetki i lupy
  • wspólne oglądanie kanałów przyrodniczych, zwłaszcza tych skierowanych do młodszego odbiorcy

 

Jak widać sposobów na stymulację jest wiele. Świadomy rodzic może opierać proces edukacji na kilku zaprezentowanych technikach lub skorzystać  ze wszystkich. Ważne jednak aby pamiętał, że to dziecko i jego osobiste preferencje są w tym przypadku najistotniejsze. Zabawa, którą polubi jeden  maluch, drugi może uznać za wyjątkowo nudną. Tak więc warto wsłuchać się w potrzeby naszych pociech. 

  

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.